Stopa prawidłowa, płaska i płasko-koślawa

Stopa opiera się o podłoże trzema punktami:
- guzem kości piętowej,
- pierwszą kością śródstopia,
- piątą kością śródstopia.

Kości znajdujące się między tymi punktami tworzą sklepienia podłużne i poprzeczne.

Jeśli tak opierające się o podłoże stopy nie są odchylone od osi całej kończyny,
są to stopy prawidłowe.

Oglądana w pozycji stojącej stopa ma od strony przyśrodkowej łagodny łuk,
opierający się o podłoże piętą i palcami. Pięta widziana od tyłu jest przedłużeniem osi goleni.
Jest prawie prostopadle ustawiona do podłoża.

Palce zdrowej stopy są skierowane ku przodowi, ułożone wachlarzowato obok siebie
- a nie ukośnie lub zachodzące na siebie. Odbicie takiej stopy,
(ślad pozostawiony przez bosą, mokrą stopę ) wykazuje charakterystyczne wgłębienie po stronie przyśrodkowej.

Stopę, w której doszło do obniżenia sklepienia podłużnego , nazywamy stopą płaską.

Schorzenie to często występuje z równoczesnym odchyleniem osi pięty na zewnątrz:
są to stopy płasko-koślawe. Występują również w połączeniu z koślawością kolan.

Dzieci o stopach płasko-koślawych skarżą się na szybkie męczenie, bóle stóp i łydek.
Chód ich jest ciężki, nieelastyczny, obuwie wykrzywione, wykoślawione, obcasy zdarte od strony wewnętrznej.

Na skutek obniżenia sklepienia i koślawości, głowa kości skokowej wysuwa się
i tworzy wypukłość ku stronie wewnętrznej. Ślad odciśniętej stopy ukazuje wypukłość po stronie wewnętrznej.
Rodzice często nazywają tę wypukłość guzem i są tym zaniepokojeni i udają się
z dzieckiem do lekarza.

W przypadkach zaawansowanych może powstać skrócenie i przykurcz mięśni strzałkowych
oraz wiązadeł na zewnętrznej stronie stopy, a także przykurcz ścięgna mięśnia trójgłowego łydki .
Powoduje to ograniczenie ruchomości stopy, a szczególnie ruchu obracania - supinacji.
W późniejszym okresie ograniczone są ruchy palców i utrata możliwości "resorowania" chodu.
W miarę postępu zniekształceń narastają dolegliwości bólowe.
Trudności w dopasowaniu obuwia co powoduje otarcia na skórze stopy,
a czasem bolesne odciski i modzele. Stopy męczą się nawet przy niewielkim wysiłku,
bolą, a w miarę upływu lat, gdy do powyżej opisanych zmian dojdą zmiany
zwyrodnieniowe w układzie kostnym i zaburzenia w krążeniu - powstaje duże ograniczenie
sprawności stopy.

Reasumując zaniedbania lub przeoczenia drobnej wady stopy u małego dziecka -
u dorosłego skutkuje dużym bólem i niesprawnością w chodzeniu.

Warto więc zauważając powyżej przytoczone nieprawidłowości udać się do lekarza ortopedy
w celu jak najwcześniejszego zapobiegania lub leczenia powstającej wady.
Dobrze dobrana wkładka ortopedyczna i odpowiednie ćwiczenia wykonywane systematycznie
są w stanie zapobiec lub wyleczyć całkowicie zauważoną wcześnie wadę.